Osuwisko w KWB Tur贸w - 380 mln strat i 50 mln odszkodowania

Interpelacyjna przepychanka w sprawie osuwiska w KWB Tur贸w z 2016 roku. Ministerstwo Aktyw贸w Pa艅stwowych musia艂o ju偶 dwukrotnie odpowiada膰 na poselsk膮 interpelacj臋 w sprawie katastrofy i wygl膮da na to, 偶e to nie koniec.

Interpelacyjna przepychanka w sprawie osuwiska w KWB Tur贸w z 2016 roku. Ministerstwo Aktyw贸w Pa艅stwowych musia艂o ju偶 dwukrotnie odpowiada膰 na poselsk膮 interpelacj臋 w sprawie katastrofy i wygl膮da na to, 偶e to nie koniec.

Interpelacj臋 w sprawie katastrofy z艂o偶y艂a si贸demka polityk贸w: Hanna Gill-Pi膮tek, Micha艂 Gramatyka, Paulina Hennig-Kloska, Joanna Mucha, Miros艂aw Sucho艅, Pawe艂 Zalewski i Tomasz Zimoch z Polska 2050. Pierwsza mia艂a miejsce pod koniec listopada ubr.

W odpowiedzi mo偶emy przeczyta膰 mi臋dzy innymi:

(...) Po zako艅czeniu akcji ratowniczej i wyga艣ni臋ciu ruch贸w osuwiskowych w dniu 3 pa藕dziernika 2016 r. decyzj膮 Wiceprezesa Zarz膮du ds. Wydobycia powo艂ana zosta艂a Komisja, kt贸rej zadaniem by艂o dokonanie analizy okoliczno艣ci i przyczyn powstania zdarzenia geotechnicznego, osuwiska na zwa艂owisku wewn臋trznym w Kopalni W臋gla Brunatnego 鈥濼ur贸w鈥.

Na potrzeby prac Komisji zosta艂o wykonanych szereg niezale偶nych ekspertyz z dziedziny geotechniki i hydrogeologii, kt贸rych zadaniem by艂o wskazanie okoliczno艣ci i przyczyn powstania osuwiska. Wykonawcami ekspertyz by艂y m.in. Akademia G贸rniczo-Hutniczej w Krakowie, Politechnika Wroc艂awska, Fundacja Nauka i Tradycje G贸rnicze przy Akademia G贸rniczo-Hutniczej.

Ponadto w celu kontroli poprawno艣ci zastosowanych rozwi膮za艅 technicznych oraz dzia艂ania s艂u偶b Kopalni Tur贸w w okresie przed powstaniem osuwiska, PGE G贸rnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. zleci艂a Akademii G贸rniczo-Hutniczej wykonanie audytu.

Akademia G贸rniczo-Hutnicza w listopadzie 2017 r. wykona艂a dokumentacj臋 pt.: 鈥濫kspertyza w zakresie rozwi膮za艅 technicznych stosowanych w Zak艂adzie G贸rniczym Kopalnia W臋gla Brunatnego 鈥濼ur贸w鈥. Nie stwierdzono zaniedba艅, kt贸re mog艂yby mie膰 wp艂yw na bezpiecze艅stwo prowadzenia ruchu zak艂adu g贸rniczego oraz nie stwierdzono narusze艅 przepis贸w ustawy Prawo geologiczne i g贸rnicze oraz rozporz膮dze艅 z nim zwi膮zanych. Dob贸r rozwi膮za艅 technicznych r贸wnie偶 oceniono pozytywnie.

Zesp贸艂, kt贸rego zadaniem by艂o m.in. wyja艣nienie okoliczno艣ci i przyczyn powstania katastrofy zako艅czy艂 prace 14 czerwca 2019 r. i oceni艂, 偶e pomimo prowadzenia zwa艂owania zgodnie z obowi膮zuj膮cymi przepisami i najlepsz膮 wiedz膮 techniczn膮 wyst膮pi艂o osuwisko. Stanowisko Zespo艂u by艂o zbie偶ne z wynikami szeregu ekspertyz w tym zakresie.

Ta odpowied藕 nie zadowoli艂a jednak pos艂贸w, kt贸rzy skierowali kolejne pytania:

(...) Cz臋艣膰 I
Domagam si臋 udzielenia odpowiedzi na pytania nr 3,7 i 9 z interpelacji nr 28520 o tre艣ci przywo艂anej poni偶ej:

1. Czy prawd膮 jest, 偶e nowy blok w臋glowy, kt贸ry powsta艂 w tamtejszej elektrowni, nie dzia艂a w艂a艣ciwie, bo w臋giel, kt贸ry mia艂 do niego trafi膰, w efekcie katastrofy przesta艂 by膰 wydobywany (pytanie dotyczy oczywi艣cie r贸偶nic w zakresie paliwa pod k膮tem jako艣ci, nie miejsca po艂o偶enia z艂o偶a)?

2. Czy faktycznie katastrofa by艂a efektem naruszenia prawa? Czy prokuratura prowadzi w tej sprawie post臋powanie? Je艣li tak, to na jakim etapie jest post臋powanie?

3. Co dzieje si臋 w sprawie nielegalnych wysypisk 艣mieci, kt贸re powsta艂y na terenie kopalni?

Cz臋艣膰 II

R贸wnocze艣nie pragn臋 zaznaczy膰, 偶e odpowiedzi w spos贸b ewidentny zmierza艂y do bagatelizowania przyczyn katastrofy. Tymczasem nawet wed艂ug wst臋pnych szacunk贸w organu zarz膮dzaj膮cego kopalni膮, katastrofa ta, mog艂a w przeci膮gu 3-4 lat kosztowa膰 kopalni臋 kilkaset milion贸w z艂otych. (鈥)

Dlatego w zwi膮zku z powy偶szym prosz臋 o:

1) udost臋pnienie dokument贸w przywo艂anych przez autora odpowiedzi, tj. wskazanie adres贸w bibliograficznych b膮d藕 dost臋p贸w 鈥 link贸w do tych偶e analiz i opracowa艅 w wersji elektronicznej;

2) udost臋pnienie sprawozdania lub informacji dyrektora Okr臋gowego Urz臋du G贸rniczego we Wroc艂awiu, dotycz膮cych monitorowania wykonania zalece艅 komisji powo艂anej przez prezesa Wy偶szego Urz臋du G贸rniczego.

Cz臋艣膰 III

Natomiast w przypadku odpowiedzi na pyt. nr 2 z interpelacji nr 28520, dotycz膮cej sprz臋tu zniszczonego w wyniku katastrofy, koszt贸w oraz wyceny unieruchomionego z艂o偶a zosta艂am odes艂ana do sprawozdania Zarz膮du PGE Polska Grupa Energetyczna SA oraz Grupy Kapita艂owej PGE za rok 2016. Po wnikliwym zapoznaniu si臋 z tym dokumentem mog臋 stwierdzi膰, 偶e zarz膮d SSP jak膮 jest PGE w sprawozdaniu potraktowa艂 spraw臋 marginalnie, po艣wi臋ci艂 jej jedno zdanie, odsy艂aj膮ce do za艂膮cznika w postaci 鈥瀞konsolidowanego sprawozdania finansowego za 2016 rok鈥, w kt贸rym temat zaj膮艂 dwa bardzo og贸lne akapity. (鈥)

Maj膮c zatem powy偶sze na uwadze prosz臋 o rzetelne odpowiedzi na poni偶sze pytania:

1. Jakie straty w wyniku osuwiska z 2016 roku w KWB Tur贸w ponios艂a PGE Polska Grupa Energetyczna SA bezpo艣rednio na skutek zniszczenia sprz臋tu, materia艂贸w i innych zasob贸w?

2. Jakie straty w wyniku osuwiska z 2016 roku w KWB Tur贸w ponios艂a PGE Polska Grupa Energetyczna SA na skutek wstrzymania wydobycia?

3. Jakie straty w wyniku osuwiska z 2016 roku w KWB Tur贸w ponios艂a PGE Polska Grupa Energetyczna SA zar贸wno w 2016, jak i w latach nast臋pnych do chwili obecnej w wyniku koszt贸w poniesionych na usuni臋cie skutk贸w katastrofy i odtworzenia wyrobiska?

4. Jaki zwrot poniesionych strat i koszt贸w uzyska艂a PGE Polska Grupa Energetyczna SA z ubezpieczenia?

Cz臋艣膰 IV

W odpowiedzi na interpelacj臋 pomini臋to tak偶e kwestie zagadnie艅 ekologicznych, zawarte w pytaniach 4,5,6 i 9, odsy艂aj膮c mnie do nieosi膮galnych opracowa艅 uczelni i urz臋d贸w. Dlatego ponownie domagam si臋 od Pana Ministra jasnych, rzetelnych odpowiedzi na pytania, kt贸re zada艂am w interpelacji nr 28520 i ponawiam je poni偶ej:

1. Czy w efekcie katastrofy dosz艂o do zniszcze艅 ekologicznych?

2. Czy py艂 przedosta艂 si臋 do w贸d gruntowych, czy przeprowadzono badania jako艣ci tamtejszych w贸d i czy stwierdzono pogorszenie ich stanu?

3. Czy badano zwa艂owisko, czy zawiera ono olbrzymie ilo艣ci metali ci臋偶kich, kt贸re zagra偶aj膮 mieszka艅com okolicy zar贸wno po stronie polskiej, jak i czeskiej?

4. Co si臋 dzieje w sprawie nielegalnych wysypisk 艣mieci, kt贸re powsta艂y na terenie kopalni?

W lutym nadesz艂a odpowied藕:

(鈥)
Z informacji przekazanych przez Sp贸艂k臋 wynika, 偶e parametry jako艣ciowe pozosta艂ych do wydobycia zasob贸w przemys艂owych w z艂o偶u Tur贸w spe艂niaj膮 wymagania jako艣ciowe Elektrowni Tur贸w. Brak dost臋pu do zasob贸w zasypanych osuwiskiem nie wp艂yn膮艂 na jako艣膰 dostaw w臋gla kierowanego do Elektrowni Tur贸w. Tym samym brak jest przes艂anek do poparcia przedstawionej w pytaniu tezy o braku prawid艂owego dzia艂ania bloku nr 7, w zwi膮zku z nieodpowiednim paliwem.

Nadz贸r nad ruchem zak艂adu g贸rniczego oraz nad przestrzeganiem obowi膮zuj膮cych przepis贸w sprawowa艂y organy nadzoru g贸rniczego, kt贸re w trakcie kolejnych kontroli nie stwierdzi艂y uchybie艅 mog膮cych mie膰 wp艂yw na bezpiecze艅stwo prowadzenia ruchu zak艂adu g贸rniczego oraz przestrzegania obowi膮zuj膮cych przepis贸w. Brak zaniedba艅 oraz narusze艅 obowi膮zuj膮cych przepis贸w potwierdzaj膮 r贸wnie偶 wyniki niezale偶nych ekspertyz.

Sp贸艂ka poinformowa艂a, 偶e nie dysponuje 偶adnymi informacjami o post臋powaniu prokuratorskim w sprawie katastrofy na zwa艂owisku Kopalni Tur贸w w 2016 r. poza wynikaj膮cymi z doniesie艅 medialnych.

W odniesieniu do pyta艅 dotycz膮cych skutk贸w ekonomicznych zdarzenia z 2016 roku Sp贸艂ka przekaza艂a informacj臋, 偶e w wyniku osuwiska zniszczone zosta艂y 艣rodki trwa艂e o 艂膮cznej warto艣ci oko艂o 200 mln z艂. Koszty poniesione na usuni臋cie skutk贸w katastrofy i odtworzenia osuwiska realizowane g艂贸wnie si艂ami w艂asnymi wynios艂y oko艂o 50 mln z艂, a nak艂ady inwestycyjne powsta艂e na skutek osuwiska wynios艂y oko艂o 130 mln z艂.

Z tytu艂u umowy ubezpieczenia PGE G贸rnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. (dalej: 鈥濸GE GiEK S.A.鈥) otrzyma艂a odszkodowanie w wysoko艣ci 49,5 mln z艂. Dodatkowa kwota odszkodowania w wysoko艣ci 2,5 mln z艂 stanowi kwesti臋 sporn膮.

Sp贸艂ka podkre艣li艂a, i偶 zmniejszona produkcja w Elektrowni Tur贸w z tytu艂u osuwiska zosta艂a zrekompensowana przez inne jednostki wytw贸rcze PGE GiEK.

Jednocze艣nie PGE poinformowa艂o, 偶e w wyniku przedmiotowego zdarzenia nie dosz艂o do zniszcze艅 ekologicznych, a wyniki bada艅 w贸d nie wskazuj膮 na pogorszenie si臋 ich parametr贸w fizyko- chemicznych. Badania monitoringowe by艂y i nadal s膮 wykonywane przez zewn臋trzne akredytowane laboratoria zgodnie z przepisami ustawy Prawo ochrony 艣rodowiska.

Oddzia艂 KWB Tur贸w w 2017 r. wykona艂 fakultatywne badania zawarto艣ci metali ci臋偶kich w wodach kopalnianych odprowadzanych z wyrobiska. W ramach kwartalnych bada艅 oznaczono zawarto艣膰: niklu, o艂owiu, glinu, cynku, arsenu, kadmu, chromu i miedzi. Pomiary nie wykaza艂y przekrocze艅, a a偶 80% wynik贸w bada艅 na zawarto艣膰 metali ci臋偶kich mie艣ci艂o si臋 poni偶ej progu oznaczalno艣ci (st臋偶enie jest tak niskie, 偶e nie jest mierzalne metodami referencyjnymi). W zwi膮zku z powy偶szym badania nie wykaza艂y bezpo艣redniego zagro偶enia dla ludno艣ci zar贸wno po stronie polskiej jak i czeskiej.

Ponadto uprzejmie informuj臋, 偶e na obszarze dzia艂alno艣ci sp贸艂ki PGE GiEK Oddzia艂 KWB Tur贸w nie powsta艂y nielegalne sk艂adowiska odpad贸w.