67 tysięcy dzieci zaszczepionych na Dolnym Śląsku przeciwko HPV
Dzieci i młodzież od ukończenia 9. roku życia do ukończenia 14. roku życia mogą bezpłatnie skorzystać ze szczepienia przeciwko onkogennemu wirusowi HPV w ramach powszechnego programu szczepień. Do tej pory na Dolnym Śląsku z tej możliwości skorzystało 67 tys. dziewczynek i chłopców.
HPV jest wirusem przenoszonym głównie drogą płciową, dlatego najskuteczniejsze jest szczepienie dzieci zanim wejdą one w wiek inicjacji seksualnej. Konsekwencje zakażenia mogą być bardzo poważne: od łagodnych zmian skórnych, takich jak kurzajki czy kłykciny kończyste, po zmiany przednowotworowe i nowotwory złośliwe. Wirus HPV odpowiada za rozwój raka szyjki macicy, ale również nowotworów odbytu, gardła, migdałków, pochwy, sromu, a także prącia.
Szczepienia w ramach powszechnego programu szczepień przeciw HPV dostępne są dla dzieci i młodzieży od ukończenia 9. roku życia do ukończenia 14. roku życia i podawane są w dwóch dawkach. Odstęp między tymi dawkami w programie wynosi od 6 do 12 miesięcy. W Polsce w powszechnym programie szczepień przeciw HPV bezpłatne są 2 szczepionki: 2-walentana szczepionka Cervarix i 9-walentna szczepionka Gardasil 9.
Jeśli chcemy zaszczepić dziecko w wieku 9-14 lat wystarczy zgłosić się do placówki podstawowej opieki zdrowotnej. Zapisać dziecko możemy również przez Internetowe Konto Pacjenta lub aplikację mojeIKP.
Według danych Centrum e-Zdrowia na Dolnym Śląsku z programu skorzystało 67 tys. dzieci z 357 tys. które mogłyby mieć to szczepienie wykonane bezpłatnie. Obecnie poziom wyszczepialności w regionie wynosi blisko 19%, plasując województwo dolnośląskie na 6 miejscu w skali kraju.
Najwyższy - 40% stopień wyszczepienia osiągnięto w roczniku 2011. Prawie 39% odnotował rocznik 2012, a trzecie miejsce zajął rocznik 2010 z blisko 35% wynikiem.
Liderem szczepień jest Wrocław (25,76%) i powiat wrocławski (24,34%). Najniższy poziom wyszczepienia odnotowano w powiecie wołowskim (10,24%) i górowskim (10,70%).
– Rodzice którzy zdecydowali się zaszczepić swoje dziecko przeciwko HPV dają mu naprawdę bezcenny prezent na całe życie. Szczepienia są nie tylko bezpieczne, ale tez skuteczne, na co wskazuje wieloletnie doświadczenie ze 125 państw na świecie – podkreśla Anna Szewczuk-Łebska, rzeczniczka dolnośląskiego NFZ
Szczepienia dostępne również dla starszych
Szczepienia przeciwko HPV są dostępne również poza programem, choć skuteczność szczepionki w przypadku osób powyżej 14. roku życia może być niższa w porównaniu z zaszczepionymi wcześniej.
Młodzież do 18 r. ż. Może być bezpłatnie zaszczepiona 2-waleną szczepionką, która chroni przed dwoma, najbardziej onkogennymi szczepami wirusa. Aby z tej możliwości skorzystać rodzic musi zgłosić się do lekarza po skierowanie, a następnie odebrać szczepionkę w aptece i umówić dziecko wizytę w punkcie szczepień.
Dorośli, które chcą się zaszczepić przeciwko HPV mogą skorzystać z 50% refundacji na szczepionkę 2-walentną i otrzymują ją w schemacie 3-dawkowym: pierwsza dawka, druga po 1–2 miesiącach, a trzecia 6 miesięcy po pierwszej. Od września 2025 roku osoby dorosłe mogą zaszczepić się przeciwko HPV również w aptekach, które zawarły z NFZ umowę na wykonywanie szczepień ochronnych. W takim przypadku receptę na szczepionkę wystawia farmaceuta.
Szczepionka 9-walentna bezpłatna jest tylko dla uczestników programu szczepień przeciw HPV, czyli dla dzieci w wieku od 9 do 14 lat. Pozostałe osoby chcące skorzystać ze szczepienia tym preparatem muszą pokryć 100% kosztów jego zakupu
Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV)
Wirus HPV jest niemal stuprocentowo odpowiedzialny za zachorowania na raka szyjki macicy. Może również wywołać raka pochwy i odbytu u kobiet, raka prącia u mężczyzn oraz raka odbytu, jamy ustnej, nosogardzieli, nasady języka i migdałków, okolic głowy i szyi u obu płci. Wyróżnia się niemal 200 typów wirusa HPV, które można podzielić na nisko i wysokoonkogenne. Pierwsze odpowiadają za rozwój łagodnych zmian brodawczakowych błon śluzowych i skóry, z kolei drugie za rozwój nowotworów.
Obecnie nie wynaleziono leku, który pozwalałby pozbyć się wirusa z organizmu. Istnieje jednak sprawdzony i skuteczny sposób zapobiegania zakażeniu, czyli waśnie szczepienia. W 125 krajach, które wprowadziły szczepienia przeciwko HPV, zachorowalność na nowotwory wywoływane przez ten wirus znacząco spadła.
Źródło: DOW NFZ