DOW NFZ: Zdrowy i bezpieczny start w nowym roku szkolnym

Początek roku szkolnego może być dla wielu rodziców okazją do zwrócenia większej uwagi na zdrowie i codzienne nawyki dziecka. Wrzesień to nie tylko radość ze spotkania z kolegami i koleżankami, ale często także więcej czasu w pozycji siedzącej i ciężki plecak, nowe obowiązki i codzienne przebywanie w dużych skupiskach ludzi. Wszystko to może wpływać na zdrowie i samopoczucie ucznia. Aktualne szczepienia, badania profilaktyczne, odpowiednio dobrany plecak, buty i ergonomiczne miejsce do nauki to kilka elementów, które pomogą zadbać o zdrowy i bezpieczny start.

To jak dziecko radzi sobie z codziennymi wyzwaniami, zależy również od jego zdrowia i odporności. Warto więc w pełni wykorzystać możliwości, które daje profilaktyka. Jednym z jej podstawowych,  bezpiecznych i potwierdzonych naukowo elementów są szczepienia ochronne. Oprócz szczepień obowiązkowych warto pamiętać również o tych zalecanych, w tym przeciwko wirusom grypy i HPV.

Grypa

Coroczne szczepienie przeciw grypie zalecane jest wszystkim, w tym również dzieciom po ukończeniu 6 miesiąca życia, u których nie występują przeciwwskazania. Dla dzieci i młodzieży do 18 roku życia szczepionki przeciw grypie są bezpłatne. Aby zaszczepić dziecko, wystarczy zgłosić się do swojego lekarza POZ.

Szczepienie przeciw grypie nie chroni w 100% przed zachorowaniem, ale dzięki niemu, w przypadku wystąpienia choroby, jej przebieg będzie łagodniejszy. Grypa może prowadzić do poważnych powikłań jak: wtórne bakteryjne zapalenie płuc, zapalenie oskrzeli u niemowląt,zapalenie mózgu i opon mózgowych, ucha środkowego, mięśnia sercowego i osierdzia.  

HPV

Dzieci i młodzież od ukończenia 9 roku życia do ukończenia 14 roku życia mogą bezpłatnie skorzystać ze szczepienia przeciwko HPV w ramach powszechnego programu szczepień.Starsza młodzież do 18 roku życia również może się zaszczepić dzięki refundacji. Jeśli chcemy zaszczepić swoje dziecko trzeba zgłosić się do POZ.

Szczepionka przeznaczona jest zarówno dla dziewczynek jak i chłopców i chroni przed onkogennym wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), który odpowiada za rozwój wielu groźnych nowotworów. W przeciwieństwie do grypy, pełne zaszczepienie przeciwko HPV daje wieloletnią odporność i nie trzeba go powtarzać.

Czas na bilans?

Bilans zdrowia to bezpłatny przegląd zdrowia wykonywany kilkanaście razy w życiu dziecka. Badanie przeprowadza lekarz rodzinny, pediatra lub pielęgniarka. Bilanse pozwalają wykryć wady rozwoju i choroby na wczesnym etapie. Daje to szansę na skuteczne leczenie. Pozwalają także sprawdzić, czy dziecko rozwija się prawidłowo i nie ma:

Dzieci w wieku szkolnym powinny mieć wykonane bilanse zdrowia w wieku:

Kręgosłup pod specjalnym nadzorem

Długotrwałe siedzenie, szczególnie w nieprawidłowej pozycji, jest jednym z głównych czynników sprzyjających rozwojowi wad postawy u dzieci. Nieleczone, mogą prowadzić do dolegliwości bólowych, ograniczenia sprawności, a nawet kalectwa.

UWAGA: Wczesne wykrycie wad postawy zwiększa szanse na ich skuteczną korekcję. Jeśli zauważysz u dziecka niepokojące zmiany w postawie, skonsultuj je z lekarzem.

Najskuteczniejszym sposobem zapobiegania wadom postawy u dzieci jest codzienna profilaktyka. Rodzice odgrywają tu kluczową rolę aby dziecko miało zapewnione odpowiednie warunki do nauki, odpoczynku i aktywności fizycznej.

Aby zadbać o prawidłową postawę dziecka należy ograniczać jego siedzący tryb życia, wprowadzać przerwy w nauce i zachęcać je do zmiany pozycji. Bardzo ważna jest także codzienna aktywność fizyczna co najmniej 60 minut - najlepiej na świeżym powietrzu. Rodzice powinni również kontrolować czas, jaki dziecko spędza przed ekranami telefonu, komputera czy telewizora. Długotrwałe pochylanie głowy nad telefonem obciąża odcinek szyjny kręgosłupa.

Plecak to podstawa

Źle dobrany tornister lub plecak może obciążać kręgosłup i sprzyjać nieprawidłowej postawie.Wybierając go, rodzice powinni pamiętać, że waga plecaka z wyposażeniem nie powinna przekraczać 10-15% masy ciała dziecka. Usztywniana i wyprofilowana ścianka powinna przylegać do pleców, a dół plecaka kończyć się na linii pleców, podczas gdy górna jego krawędź nie powinna sięgać powyżej karku. Plecak powinien również mieć szerokie, regulowane szelki, które równomiernie rozkładają ciężar, a także elementy odblaskowe, które zwiększają bezpieczeństwo dziecka w drodze do szkoły.

Ergonomiczne miejsce do nauki

Jeśli to możliwe biurko dziecka powinno być ustawione w taką stronę, aby światło dzienne padało na nie z odpowiedniej strony i nie powodowało cienia podczas pisania. Krzesło powinno umożliwiać regulację wysokości siedziska i kąta nachylenia oparcia. Najlepiej, jeśli jest odpowiednio wyprofilowane i zapewnia podparcie odcinka lędźwiowego kręgosłupa. Stopy dziecka muszą swobodnie opierać się o podłogę, a lampka równomiernie oświetlać całą powierzchnię biurka.

Pamiętajmy też o butach  

Wady postawy nie dotyczą wyłącznie krzywego kręgosłupa, ale mogą również objąć stopy,kolana, miednicę, barki, łopatki czy powodować napięcia mięśniowe.

Wybór obuwia dla dziecka do szkoły ma znaczenie nie tylko dla komfortu stóp. Dobrze dopasowane buty wspierają prawidłową pracę stóp i całego układu ruchu, w tym stawów i kręgosłupa.  

Wybierając obuwie dla dziecka, zwróć uwagę na:

• elastyczność – but powinien zginać się w obu kierunkach bez  dużego wysiłku
• lekkość – powinny być możliwie lekkie
• anatomiczny kształt – szeroki w palcach, aby ich nie uciskał i węższy w okolicach pięty, by dobrze trzymać stopę
• naturalne materiały – np. skóra, bawełna czy wełna, które pozwalają stopom oddychać
• łatwość zakładania – dziecko bez trudu powinno je samodzielnie założyć
• giętką, cienką i antypoślizgową podeszwę – np. z kauczuku, dzięki temu dziecko będzie bezpieczniejsze także na śliskich powierzchniach
• odpowiedni rozmiar – but nie powinien uciskać stopy ani zsuwać się z niej
• dopasowanie do rodzaju stopy – jej szerokośći, długości i wysokości podbicia.

Zdrowe śniadanie do szkoły

Do właściwego rozwoju i nauki, dzieci potrzebują energii i siły, dlatego tak ważna jest odpowiednia dieta. Jednocześnie nawyki wypracowane w dzieciństwie mogą pomóc w dokonywaniu zdrowych wyborów w wieku dorosłym. Dlatego wysiłek wkładany w to, aby uczeń miał w szkole dostęp do zdrowej kanapki, owoców i wody zamiast tłustych i słonych przekąsek i słodzonych napojów ma ogromną wartość. Gdy brakuje nam pomysłu na przygotowanie pełnowartościowego posiłku, możemy skorzystać z podpowiedzi e-booka „Lunchbox do szkoły”, który znajdziemy na portalu DietyNFZ.

Więcej informacji o zdrowym i bezpiecznym powrocie dzieci do szkoły, możemy znaleźć wPoradniku Pacjenta od NFZ: Zdrowy i bezpieczny powrót do szkoły.

Źródło: DOW NFZ