Jutro nad ranem zaćmienie Księżyca. W Zgorzelcu zobaczymy je najdłużej w Polsce
W nocy z 27 na 28 sierpnia 2026 roku na niebie pojawi się głębokie częściowe zaćmienie Księżyca – kolejne spektakularne zjawisko astronomiczne tego lata, zaledwie dwa tygodnie po sierpniowym zaćmieniu Słońca. Mieszkańcy Zgorzelca, jako że leżą na samym zachodnim krańcu Polski, będą mieli jedne z najlepszych warunków do jego obserwacji w całym kraju.
O której godzinie patrzeć w niebo?
Zjawisko będzie przebiegać w kilku etapach:
- ok. 3:23 – rozpoczyna się faza półcieniowa. Księżyc jedynie delikatnie przygasa, zmianę łatwo przeoczyć,
- ok. 4:30 – zaczyna się faza częściowa – cień Ziemi wyraźnie „nadgryza" tarczę Księżyca,
- ok. 5:00 – niemal połowa srebrnego globu jest już przysłonięta cieniem,
- ok. 6:00–6:12 – kulminacja zjawiska. Cień Ziemi obejmie wówczas aż
- 96,2% powierzchni tarczy – to niemal jak zaćmienie całkowite, a Księżyc może przybrać charakterystyczny, rdzawo-czerwony odcień.
Dlaczego Zgorzelec ma tu przewagę?
Problem w tym, że moment maksimum zjawiska przypada już blisko wschodu Słońca, a sam Księżyc będzie wtedy nisko nad zachodnim horyzontem – dla większości Polski zdąży zajść, zanim zaćmienie osiągnie pełnię swojej głębokości.
Tu jednak leży spora zaleta naszej lokalizacji. Jak podkreślają astronomowie, im dalej na zachód kraju, tym Księżyc zachodzi później, a więc mieszkańcy zachodniej Polski – w tym Zgorzelca, leżącego na samej granicy z Niemcami – będą mogli obserwować zjawisko dłużej niż np. mieszkańcy Warszawy czy wschodniej Polski.
Dla porównania: w stolicy najciekawszy moment obserwacji przypadnie około godz. 5:37, gdy Księżyc będzie znajdował się zaledwie stopień nad horyzontem. W Zgorzelcu ten czas będzie nieco dłuższy, dając więcej minut na podziwianie zjawiska tuż przed jego zniknięciem za horyzontem.
Jak i gdzie obserwować?
Największym wyzwaniem nie będzie jasność Księżyca, lecz jego bardzo niewielka wysokość nad horyzontem w kluczowym momencie zjawiska. Dlatego warto zawczasu wybrać punkt obserwacyjny z całkowicie odsłoniętym widokiem w kierunku zachodnim i południowo-zachodnim – najlepiej sprawdzi się otwarta przestrzeń: łąka, skraj pola, wzniesienie lub inne miejsce, gdzie linia horyzontu nie jest zasło nięta drzewami czy zabudową.
Dobra wiadomość jest taka, że w przeciwieństwie do zaćmienia Słońca, zaćmienie Księżyca można bezpiecznie obserwować gołym okiem – nie są po-
trzebne żadne filtry ochronne ani specjalistyczny sprzęt. Lornetka czy niewielki teleskop pozwolą jednak dostrzec więcej szczegółów i lepiej prześledzić, jak cień Ziemi przesuwa się po powierzchni Księżyca.
Warto ustawić budzik
Zjawisko zbiegnie się w czasie z sierpniową pełnią, tradycyjnie nazywaną Pełnią Jesiotrów. To dodatkowa okazja, by o świcie spojrzeć w niebo – tym bardziej, że kolejne tak spektakularne zaćmienie nieprędko powtórzy się w naszej okolicy. Wartowięc nastawić budzik na wczesne godziny poranne i wybrać się w miejsce z dobrym widokiem na zachodni horyzont.
Na podstawie danych POLSA – Polskiej Agencji Kosmicznej oraz doniesień prasowych o zaćmieniu Księżyca 28 sierpnia 2026 r.