Dolnośląski Festiwal Ciemnego Nieba w Świeradowie-Zdroju
Już 24 października 2026 roku na terenie Świeradowa-Zdroju oraz Pobiednej odbędzie się I Dolnośląski Festiwal Ciemnego Nieba. To wyjątkowe wydarzenie popularnonaukowe i ekologiczne ma na celu przybliżenie mieszkańcom oraz turystom tajemnic kosmosu, a także zwrócenie uwagi na globalny problem zanieczyszczenia światłem. Organizatorzy przygotowali bogaty program dzienny oraz nocny, w tym mobilne planetarium, bezpieczne obserwacje Słońca, wystawy meteorytów oraz spotkanie z jednym z najbardziej znanych popularyzatorów astronomii w Polsce – Karolem Wójcickim. Wstęp na wszystkie wydarzenia dzienne jest bezpłatny.
Edukacja w sercu Gór Izerskich
Festiwal stanowi doskonałą okazję do promocji Izerskiego Parku Ciemnego Nieba. Powstały w 2009 roku park był pierwszym na świecie transgranicznym obszarem ochrony nocnego nieba, stworzonym wspólnie przez polskie i czeskie instytucje. Obejmujący około 74–75 km² teren w wyższych partiach Gór Izerskich jest wolny od smogu świetlnego aglomeracji miejskich, co stwarza idealne warunki do obserwacji Drogi Mlecznej.
Wydarzenie ma wymiar nie tylko edukacyjny, ale i ekologiczny. Nadmierne, sztuczne oświetlenie nocne (tzw. sztuczne światło nocą – ALAN) zaburza rytm dobowy ludzi i zwierząt. Podczas wykładów i warsztatów eksperci opowiedzą, jak proste zmiany w projektowaniu oświetlenia zewnętrznego mogą pomóc w ochronie nocnego ekosystemu oraz zdrowia publicznego.
Program godzinowy wydarzenia (Sobota, 24 października 2026 r.)
Główna część dzienna odbędzie się w Hali Spacerowej przy Domu Zdrojowym w Świeradowie-Zdroju (ul. Zdrojowa 1):
Prelekcje i spotkania naukowe:
- 12:00 – Otwarcie festiwalu: „Witamy w krainie ciemnego nieba”.
- 12:30 – „Słońce – nasza najbliższa gwiazda” (połączone z teleskopowymi obserwacjami Słońca w godz. 12:30–14:00).
- 13:15 – „Dlaczego potrzebujemy ciemności?” – wpływ sztucznego oświetlenia na środowisko.
- 14:00 – „Kiedy zapada zmrok – życie izerskich lasów” – opowieści o nocnej przyrodzie.
- 15:00 – „Meteoryty – tajemniczy posłańcy kosmosu”.
- 15:45 – „Kosmiczne Góry Izerskie”.
- 16:30 – „Od Gersdorfa do współczesnych odkrywców kosmosu” – historia badań nieba.
- 17:00 – Karol Wójcicki: „Z głową w gwiazdach” – spotkanie autorskie z popularyzatorem astronomii.
- 19:00 – „Jak fotografować Wszechświat?” – wprowadzenie do astrofotografii.
- 19:45 – „Gasimy światła – zapalamy gwiazdy”.
- 20:00–22:00 – Kosmiczne Silent Disco.
Atrakcje towarzyszące (Hala Spacerowa):
Mobilne planetarium „UFO Ludek”:
Seanse o 13:00, 13:30 (pokazy nieba), 14:00 (seans dla najmłodszych), 15:00 („Wielka przygoda w Układzie Słonecznym”), 16:00 („W poszukiwaniu nowej Ziemi”), 17:00 oraz 18:00.
Wystawy i warsztaty: Wystawa prac Michała Zimnego „Galeria Nocnego Nieba”, prezentacja meteorytów, warsztaty astrofotografii (12:00–22:00), ekologiczne spotkanie o faunie i florze „Skrzydlata Ferajna” (12:00–15:00) oraz kosmiczne warsztaty rodzinne (15:00–17:00).
Nocna wyprawa terenowa
O godzinie 22:00 uczestnicy festiwalu wyruszą w rejony historycznej wieży Mon Plaisir w Pobiednej. To tam, z dala od świateł miejskich, do godziny 1:00 w nocy prowadzone będą praktyczne obserwacje astronomiczne. Na część nocną obowiązuje wcześniejsza rezerwacja miejsc ze względu na limity logistyczne (kontakt do organizatora: tel. 501 330 720, e-mail: ilot@ilot.org.pl). Organizatorzy przypominają o konieczności zabrania ciepłej odzieży.
Partnerem logistycznym i wygodną bazą noclegową dla uczestników wydarzenia jest Krasicki Resort & Spa w Świeradowie-Zdroju.
Źródło: Izerskiea Lokalna Organizacja Turystyczna