Tygrysy Woli i ziemia zgorzelecka. Nowy wpis Piotra Historyka
Na blogu „Armia Krajowa Zgorzelec" ukazał się nowy tekst naszego czytelnika, Piotra Historyka. Opowiada o powstańcu warszawskim, który po wojnie osiadł na Dolnym Śląsku, a dziś spoczywa w Zgorzelcu. Walczył w Oddziale Specjalnym Narodowej Organizacji Wojskowej 1908 "Juliusz", znanym jako Tygrysy Woli.
Autor przedstawia postać naszego bohatera na tle jednego z najkrwawszych szlaków bojowych Powstania Warszawskiego. Zaczyna od początków narodowej konspiracji w 1939 roku i scalenia NOW z Armią Krajową w 1942 roku. Później prowadzi czytelnika przez sierpień i wrzesień 1944 roku: od walk na Woli, gdzie oddział w pierwszych dniach stracił około połowy żołnierzy, przez obronę barykad przy ulicach Leszno, Pasta, Tłomacka i Rymarska, po Stare Miasto.
Wspomina o śmierci pierwszego dowódcy, por. Zygfryda Urbanyi ps. „Juliusz“, poległego 9 sierpnia, od którego oddział wziął część nazwy. Opisuje też tragedię z 13 sierpnia, kiedy eksplozja zdobycznego czołgu-pułapki przy ul. Kilińskiego pochłonęła setki ofiar, w tym żołnierzy batalionu „Gustaw“.
Tekst pokazuje dalszą drogę oddziału: przejście kanałami do Śródmieścia, walki na Mazowieckiej i Świętokrzyskiej, udział w zgrupowaniu „Bartkiewicz“ i kapitulację 5 października 1944 roku. Jest tu także rzadko przywoływany epizod z 17 września, gdy patrol w zdobycznych mundurach próbował przedostać się na Czerniaków. Autor zwraca uwagę na dylematy środowiska narodowego, które ostrzegało przed skutkami wybuchu powstania dla ludności cywilnej.
Dalsze losy bohatera pozostają w dużej mierze zagadką. Po wojnie wyjechał na Dolny Śląsk, tu pracował i żył, a Piotr Historyk przypuszcza, że nigdy się nie ujawnił. Ta niewiedza daje wpisowi szczególną wymowę: to hołd dla człowieka, którego imię wciąż czeka na pełne odtworzenie.
Zapraszamy do lektury całego wpisu: klik-klik